İnternet satışında e-Arşiv için hangi sipariş bilgileri gerekir?
İnternet satışındaki sipariş, ödeme ve teslim bilgilerini e-Arşiv alanlarıyla eşleştirin. Mal ve hizmet satışı için ayrı hazırlık tabloları.
İnternet satışını faturaya hazırlarken hangi bilgileri toplayın?
İnternet satışına ait e-Arşiv Faturayı hazırlarken alıcı ve ürün bilgilerinin yanında satışın yapıldığı web adresini, ödeme şeklini ve tarihini, malın gönderildiği veya hizmetin sunulduğu tarihi eşleştirin. Mal gönderiliyorsa taşıyıcı bilgilerini de alın. Sipariş numarasının bulunması bu alanların tamamlandığını göstermez; her bilginin hangi kayıttan geldiği belli olmalıdır.
Bu rehber, ilk faturayı oluşturmadan önce sipariş verilerini hazırlamanıza yardımcı olur. Bir kez oluşmuş belgenin tekrarını araştırmak, geçiş zorunluluğu hesaplamak veya iptal işlemi yapmak ayrı konulardır. E-fatura çözümünüzde otomatik aktarım kullanıyorsanız da aşağıdaki eşleştirmeyi örnek bir satış üzerinde kontrol edin.
Önce doğru belge türünü ve satışın kapsamını belirleyin
509 Sıra No.lu Tebliğin IV.2.4.5 bölümü, e-Arşiv uygulamasına dahil olanların internet üzerinden mal ve hizmet satışlarını ele alır. Bu kapsamdaki e-Arşiv Faturanın alıcıya elektronik ortamda iletilmesi gerekir. Satışın internetten yapılması, her alıcıya aynı belge türünü düzenleyeceğiniz anlamına gelmez. Alıcı kaydını işlem öncesinde doğrulayın.
Aynı bölüm, e-Fatura kayıtlı kullanıcılara internetten mal satışında düzenlenen e-Faturaya da sayılan bilgilerin iade bölümü dışındakilerinin yazılmasını düzenler. Bu nedenle sadece satış kanalına bakarak e-Arşiv seçmeyin. Alıcının e-Fatura kaydı ve etiketi için ayrı kontrolü tamamlayın; bu yazıdaki hazırlık tablosunu yanlış belge seçimini telafi etmek için kullanmayın.
Faturada bulunacak ek bilgileri kontrol edin
İnternet satışına ilişkin bilgiler, faturanın genel alıcı, mal veya hizmet, tutar ve vergi bilgilerinin yerine geçmez. Tebliğdeki ek alanları aşağıdaki listeyle karşılaştırın. Ayrıca faturada “Bu satış internet üzerinden yapılmıştır.” ifadesinin bulunduğunu kontrol edin.
- Satışın gerçekleştiği web adresi: Siparişi aldığınız mağaza veya pazaryeri kaydından doğrulayın.
- Ödeme şekli ve ödeme tarihi: Siparişin açılma anını otomatik olarak ödeme tarihi saymayın.
- Mal satışında taşıyıcı: Taşıyanın adı soyadı veya unvanı ile VKN/TCKN bilgisini doğru kayıt üzerinden alın.
- İşlemin gerçekleşme tarihi: Malda gönderim, hizmette hizmetin ifa edildiği tarih esasındaki alanı kontrol edin.
- Mal iadesi bölümü: İade edenin adı soyadı, adresi ve imzası ile malın cins, miktar, birim fiyat ve tutar bilgilerinin girilebileceği bölümü inceleyin.
Kaynak sistem ile fatura alanını eşleştirin
Aşağıdaki tabloyu kendi sipariş akışınıza uyarlayın. Son sütuna sorumlunun adını, kontrol tarihini ve kaynak kayıt referansını ekleyebilirsiniz. Sipariş numarası burada işletme içi izleme anahtarıdır; fatura numarası veya ETTN yerine geçmez.
| Kaynak sistem | Sipariş/veri alanı | Fatura tarafında kontrol | Kontrol sorumlusu |
|---|---|---|---|
| Mağaza / pazaryeri | Sipariş referansı ve satış kanalı | Doğru satışın web adresi ve internet satışı seçimi | E-ticaret operasyonu: … |
| Müşteri ve sipariş kaydı | Fatura alıcısı, adresi, ilgili kimlik bilgileri | Alıcı kaydı ile seçilen belge türünün uyumu | Faturalama: … |
| Ürün / hizmet kaydı | Kalem, miktar, birim, indirim ve para birimi | Sipariş satırlarıyla fatura satırlarının tutarlılığı | Satış ve muhasebe: … |
| Banka / ödeme sistemi | Ödeme yöntemi, işlem tarihi ve işlem referansı | Ödeme şekli ve tarihi; kullanıldıysa ödeme aracısı | Tahsilat sorumlusu: … |
| Depo / taşıyıcı kaydı | Malın gönderim tarihi ve taşıyan bilgileri | Gönderim tarihi, taşıyıcı adı/unvanı ve VKN/TCKN | Sevkiyat sorumlusu: … |
| Hizmet iş kaydı | Hizmetin ifa tarihi ve iş referansı | Hizmet tarihi; fiziksel gönderi bulunup bulunmadığı | Hizmeti yürüten kişi: … |
| Müşteri iletişim kaydı | Doğrulanmış elektronik teslim adresi | Faturanın doğru alıcıya iletilebilmesi | Müşteri operasyonu: … |
Ödeme bilgisini sipariş durumundan tahmin etmeyin
GİB teknik kılavuzunun 3.3.2.17 bölümünde webAdresi, odemeSekli, odemeAracisiAdi, odemeTarihi ve gonderiBilgileri rapor alanları açıklanır. Bunlar entegratörün ekranda kullandığı etiketlerle veya fatura XML alan adlarıyla birebir aynı olmak zorunda değildir. Eşleştirmeyi sağlayıcınızın dokümanıyla teyit edin.
Kılavuzda internet satış bilgisi grubu şemada seçimlik görünse de internet satışı kapsamındaki bilgilerin doldurulması gerektiği belirtilir. Ödeme tarihi kart, EFT/havale ve ödeme aracısı yöntemlerinde zorunlu; kapıda ödeme ve diğer yöntemlerde teknik açıdan seçimlik tanımlanır. Bu teknik ayrımı bütün faturalar için ödeme tarihi gereksizmiş gibi yorumlamayın. İşlem koşulunu ve görünür faturayı birlikte değerlendirin.
İşletme içi kontrolde “ödendi” etiketiyle yetinmeyin: Etiketin hangi ödeme kaydına dayandığını bulun. Tahsilat tarihi ile vade, sipariş veya fatura tarihini ayrı tutun. Pazaryerinin size yaptığı toplu ödeme ile müşterinin satış bedelini ödeme kaydını karıştırmayın; belirsizliği tahsilat sorumlusuna ve entegratöre yöneltin.
Mal satışı örneği: iki ürünün tek gönderisi
Kurgusal örnekte bir müşteri mağazanızdan iki masa lambası sipariş ediyor; kart ödemesi bir gün, depodan gönderim ertesi gün gerçekleşiyor. Kontrol amacıyla kullanılan SİP-ÖRNEK-01 kaydına ödeme işleminin referansını ve gönderi kaydını bağlayın. Bunların aynı tarihte olmasını sağlamak için bilgileri değiştirmeyin.
Malın yanında bulunacak sevk belgesini de kendi koşullarıyla değerlendirin. Tebliğ, sevk irsaliyesi/e-İrsaliye örneği ve belirlenen koşullardaki diğer belgeleri düzenler; her e-Arşiv PDF çıktısını kendiliğinden irsaliye yerine geçer saymayın. Elektronik fatura iletimi ile fiziksel mal sevkinin belge kontrolünü ayrı tamamlayın.
| Hazırlık alanı | Bu örnekte alınacak bilgi | Durdurma nedeni |
|---|---|---|
| Web ve kalemler | Satış yapılan mağaza adresi; iki lamba ve siparişteki tutarlar | Farklı mağaza adresi veya açıklanamayan kalem farkı |
| Ödeme | Gerçek kart ödeme tarihi ve varsa aracı bilgisi | Sipariş tarihi dışında ödeme kaydı bulunamaması |
| Sevkiyat | Gerçek gönderim tarihi; taşıyıcının doğrulanmış unvanı ve vergi kimliği | Sadece takip numarası bulunması, taşıyıcı kimliğinin bilinmemesi |
| Belge ve teslim | İnternet satışı ifadesi, iade bölümü ve elektronik teslim adresi | Önizlemede eksik alan veya yanlış alıcı |
Hizmet satışı örneği: çevrimiçi verilen eğitim
İkinci kurgusal örnekte internetten satılan ve çevrimiçi sunulan bir eğitim düşünün. Fiziksel ürün veya kargo yoktur. Siparişin, ödemenin ve eğitimin gerçekleşme kayıtlarını bağlayın; hizmetin verildiği tarihi ödeme günüyle otomatik eşitlemeyin. Eğitim örneği özel bir vergi oranı veya belge istisnası varsaymaz.
- Paraşüt kılavuzunda internet satışı için web, ödeme şekli, platform ve tarih alanları gösterilir; hizmet veya ürün gönderimi olmayan durumda “Gönderi yok” seçeneği anlatılır.
- Bu seçenek Paraşüt’ün ürün akışıdır. Başka bir programın aynı adı kullandığını varsaymayın. Hizmette taşıyıcı alanı zorunlu çıkarsa hayalî kargo veya kimlik numarası girmek yerine destekten doğru eşleştirmeyi isteyin. Hizmet tarihinin belgede nerede gösterildiğini ayrıca kontrol edin.
| Hazırlık alanı | Bu örnekte yapılacak eşleştirme | Kontrol eden |
|---|---|---|
| Satış ve ödeme | Satış sitesi, eğitim kalemi, ödeme yöntemi ve gerçek ödeme tarihi | Satış / tahsilat: … |
| Hizmet | Gerçekleşen eğitimin iş kaydı ve hizmetin ifa tarihi | Eğitim operasyonu: … |
| Gönderi | Fiziksel gönderi yok; kullanılan yazılımın hizmet akışı | Faturalama / entegratör desteği: … |
| Elektronik teslim | Alıcının kontrol edilmiş adresi ve belge önizlemesi | Müşteri operasyonu: … |
Eksik bilgiyi kaynağında tamamlayıp önizlemeyi okuyun
E-postası geri dönen e-Arşiv Faturada önce mevcut belgenin teslimini araştırın. Başlangıç verilerini doğru toplamak, sonraki aşamada aynı satışın hangi faturaya bağlandığını bulmanızı kolaylaştırır. İnternet satış akışınızı e-imza.plus ile değerlendirmek için mağaza veya pazaryerinizi, mevcut fatura programınızı ve eksik kalan alanı paylaşabilirsiniz.
- Sipariş, ödeme ve mal gönderimi veya hizmet kaydını aynı çalışma listesinde birleştirin. Her alanın kaynak referansını yazın.
- Eksik web/kalem bilgisini satış operasyonuna, ödeme farkını tahsilata, gönderiyi depoya, hizmet tarihini işi yürüten kişiye iletin. Çözüm bekleyen alanı tamamlandı işaretlemeyin.
- Alıcıyı, belge türünü ve fatura satırlarını doğrulayın. İşlem için gerekli kişisel veriyi yetkili sistemde kontrol edin; herkese açık örnek dosyaya taşımayın.
- Paraşüt kullanıyorsanız resmileştirme öncesindeki önizlemeyi açın. Diğer yazılımlarda eşdeğer kontrol ekranında internet satışı, ödeme ve teslim bilgilerinin görünür karşılığını okuyun.
- Belge oluştuktan sonra siparişle fatura numarası ve ETTN bağlantısını saklayın. Elektronik teslim sonucunu ayrıca kontrol edin; sonucun belirsiz olması tek başına yeni fatura oluşturma nedeni değildir.
Kaynaklar ve inceleme
İçerik inceleme tarihi: . Kaynakların kontrol tarihleri aşağıda yer alır.
509 Sıra No.lu Tebliğin IV.2.4.5 bölümü, GİB’in yayımladığı v1.18 teknik kılavuz ve Paraşüt’ün ilgili ürün akışı 27 Ekim 2026’da incelendi. Teknik kılavuzdaki rapor alan adları fatura XML alanlarıyla aynı şey değildir. Tablolar işletme içi hazırlık önerisidir; örnekler kurgusaldır. Geçiş eşikleri, vergi oranları ve özel sektör istisnaları bu rehberin kapsamı dışındadır.